La kinh: vòng 24 sơn và cách đọc số độ
Vòng 24 sơn là vòng được dùng nhiều nhất trên la kinh. Hiểu nó là hiểu phần lớn những gì một người làm nghề đọc khi họ đặt la bàn xuống.
360 độ chia thành 24 phần
Phép chia rất đơn giản: 360° ÷ 24 = 15° mỗi sơn.
So sánh với cách chia thông thường:
| Cách chia | Số phần | Mỗi phần |
|---|---|---|
| Bốn hướng | 4 | 90° |
| Tám hướng (bát quái) | 8 | 45° |
| 24 sơn | 24 | 15° |
Mỗi cung bát quái (45°) chứa đúng ba sơn. Đây là mối liên hệ cần nhớ.
24 sơn được đặt tên thế nào
Tên 24 sơn lấy từ ba nguồn ghép lại:
- 12 Địa chi — Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi.
- 8 Thiên can — Giáp, Ất, Bính, Đinh, Canh, Tân, Nhâm, Quý (bỏ Mậu và Kỷ vì chúng thuộc trung ương).
- 4 quẻ góc — Càn, Khôn, Cấn, Tốn.
12 + 8 + 4 = 24.
Bảng 24 sơn theo độ
| Cung | Sơn | Khoảng độ |
|---|---|---|
| Bắc (Khảm) | Nhâm | 337,5 – 352,5 |
| Tý | 352,5 – 7,5 | |
| Quý | 7,5 – 22,5 | |
| Đông Bắc (Cấn) | Sửu | 22,5 – 37,5 |
| Cấn | 37,5 – 52,5 | |
| Dần | 52,5 – 67,5 | |
| Đông (Chấn) | Giáp | 67,5 – 82,5 |
| Mão | 82,5 – 97,5 | |
| Ất | 97,5 – 112,5 | |
| Đông Nam (Tốn) | Thìn | 112,5 – 127,5 |
| Tốn | 127,5 – 142,5 | |
| Tỵ | 142,5 – 157,5 | |
| Nam (Ly) | Bính | 157,5 – 172,5 |
| Ngọ | 172,5 – 187,5 | |
| Đinh | 187,5 – 202,5 | |
| Tây Nam (Khôn) | Mùi | 202,5 – 217,5 |
| Khôn | 217,5 – 232,5 | |
| Thân | 232,5 – 247,5 | |
| Tây (Đoài) | Canh | 247,5 – 262,5 |
| Dậu | 262,5 – 277,5 | |
| Tân | 277,5 – 292,5 | |
| Tây Bắc (Càn) | Tuất | 292,5 – 307,5 |
| Càn | 307,5 – 322,5 | |
| Hợi | 322,5 – 337,5 |
Sơn in đậm là sơn chính giữa của mỗi cung — thường được coi là vị trí "chính".
🔴 Ranh giới — vì sao đo chính xác lại quan trọng
Mỗi sơn chỉ rộng 15°. Nghĩa là:
- Chênh 8° có thể đổi sang sơn khác.
- Chênh 23° có thể đổi sang cung khác.
Đây là lý do người làm nghề dùng la kinh chuyên dụng thay vì la bàn thường: họ cần đọc đến từng độ.
Không vong — vùng ranh giới
Vị trí nằm đúng ranh giới giữa hai sơn hoặc hai cung được gọi là không vong, và nhiều phái coi là bất lợi — vì khí "không thuộc về đâu".
| Loại | Nằm ở |
|---|---|
| Đại không vong | Ranh giới giữa hai cung (mỗi 45°) |
| Tiểu không vong | Ranh giới giữa hai sơn trong cùng cung |
Cách đọc thực dụng: nếu số đo của bạn rơi trong vòng 1–2° quanh một ranh giới, hãy đo lại nhiều lần và ở nhiều vị trí. Rất có thể sai số phép đo lớn hơn khoảng cách tới ranh giới.
Ba vòng liên quan trên la kinh
La kinh thường có ba vòng 24 sơn, lệch nhau:
| Vòng | Lệch | Dùng để |
|---|---|---|
| Địa bàn (chính châm) | Chuẩn | Đo toạ hướng — dùng nhiều nhất |
| Nhân bàn (trung châm) | Lệch 7,5° | Xét sa (núi, vật cao) |
| Thiên bàn (phùng châm) | Lệch 7,5° hướng khác | Xét thuỷ (nước, đường) |
Với người mới, chỉ cần địa bàn. Hai vòng kia dùng trong Loan đầu chuyên sâu.
La bàn điện thoại đọc được đến đâu
- ✅ Xác định cung (45°) — đủ chính xác nếu hiệu chỉnh đúng.
- ⚠️ Xác định sơn (15°) — biên độ sai số của la bàn điện thoại thường ngang với độ rộng một sơn.
- ❌ Xác định gần ranh giới — không đủ tin cậy.
Nghĩa là: dùng điện thoại cho Bát trạch thì ổn; muốn vào Huyền không thì cần dụng cụ tốt hơn.
⚠️ Nhắc lại các lỗi làm sai số: đứng ngoài nhìn vào (ngược 180°), gần kim loại lớn, ốp có nam châm, chưa hiệu chỉnh.
Ghi lại kết quả đo
Một dòng ghi chú đầy đủ nên có:
- Số độ (ví dụ: 172°).
- Sơn và cung tương ứng.
- Đo bằng gì.
- Đo ở đâu (trong nhà, cách cửa bao nhiêu).
- Ngày đo.
Ghi đủ năm mục này thì lần sau không phải đo lại — và nếu thuê tư vấn, họ đối chiếu được ngay.